10. Hoe vind je een onderwerp? (pag 114)
 
Opdracht: Niet iedereen is gezegend met een rijke dosis fantasie en creativiteit. Waar de één moeite heeft om buiten een geschikt onderwerp te vinden en zich na een tijdje verveelt, is de ander continue in de weer en laat de meest verassende beelden zien. Niet getreurd, ook dit kun je ontwikkelen. Schroom niet om je sociale omgeving daarbij te ‘gebruiken’. Vraag je partner, kind, familielid of een goede vriend(in) om een onderwerp dat jij vervolgens gaat fotograferen. Laat hem/haar iets eenvoudigs noemen dat met natuur te maken heeft. Vraag een toelichting waarom de keuze op dit onderwerp is gevallen. Het is interessant wanneer je ‘opdrachtgever’ er een bepaald gevoel of associatie bij heeft. Ga dit onderwerp vervolgens opzoeken en fotografeer het op een manier die je ‘opdrachtgever’ verrast. Benoem voor jezelf achteraf wat de onderwerp was, wat de toelichting was en welke keuzes jij als fotograaf hebt gemaakt.
Als je dit een paar keer hebt gedaan, zul je merken dat het zelfstandig zoeken en vinden van onderwerpen je in de toekomst gemakkelijker afgaat.
Leerdoel: onderwerpen vinden door (creatief) leren kijken, selecteren en analyseren.
De truc is om structuur aan te brengen in je werkwijze, zonder daarbij je fantasie en creativiteit uit te schakelen. Als je het goed aanpakt kan vrijwel elk onderwerp fotografisch interessant zijn. Heb je eenmaal een onderwerp ontdekt, laat het dan goed op je inwerken. Ga niet meteen fotograferen, maar bekijk het eerst eens kalm van verschillende kanten en neem het goed in je op (zie ook opdracht 16).
De tweede stap is om tijdens de juiste lichtomstandigheden te werken. Hard zonlicht levert zelden fraaie foto’s op, tenzij je de schaduw opzoekt. De derde stap is om, op basis wat je hebt waargenomen, keuzes te maken: welk onderwerp? Overzicht of detail? Welk perspectief? En het belangrijkste: hoe geef je het gevoel of de associatie weer? Probeer iets toe te voegen aan de registratie van je onderwerp.

Hier drie concrete uitwerkingen:


1: Condoléance

Mijn vrouw houdt van bloemen. Ze vroeg me om tijdens een vakantie een stemmig beeld te maken met bloemen dat ze zou kunnen gebruiken als condoléancekaart. Met dit in mijn achterhoofd ontdekte ik deze oude stapelmuurtjes die tussen de bloemen oprijzen. Ik vond het een vredig en harmonisch tafereel dat leed kan verzachten.

Stap 1: Observatie: mozaïek van stenen muurtjes en kleurige bloempjes.
Stap 2: Lichtomstandigheden: ochtendlicht, geen zon, zodat de kleuren van de bloemen het werk doen.
Stap 3: Gemaakte keuzes: groothoek, hoog standpunt, geen horizon want dat zou maar afleiden.


2: Krasny Bor

Krasny Bor is de naam van een streek in het noorden van Wit-Rusland. Het betekent in het Nederlands ‘rood naaldbos’. Ik heb mezelf opdracht gegeven om daar een foto te maken die duidelijk maakt waar die naam vandaan komt.

Stap 1 Observatie: fraaie roodbruine stammen, lijnen en symmetrie
Stap 2 Lichtomstandigheden: gunstig, bewolkt en de bodem van het bos was bedekt met sneeuw, waardoor er een diffuus licht hangt in dit bos dat normaal gesproken veel donkerder is. Daardoor vallen de rode en groene tinten extra goed op.
Stap 3 Gemaakte keuzes: telelens om juiste beelduitsnede te maken. Dat wil zegen: geen bodem, want dan gaat de witte sneeuw het beeld domineren. Alleen rood en groen.


3: Gaming

Thomas is 14 jaar en helemaal gek van gamen. Toen ik hem vroeg wat hij daar zo leuk aan vond zei hij: ‘de achtergronden zijn super vet.’
Toen ik doorvroeg wat hij er precies vet aan vond zei hij: ‘je wordt erin gezogen. Het ziet er zo echt uit, en tegelijkertijd ook weer niet.’
Ik heb mezelf opdracht gegeven om in de natuur op zoek te gaan naar een beeld waar je wordt ingezogen; naar iets dat echt lijkt maar het niet is. Hieronder het resultat.
» overige opdrachten
Dit was de oorspronkelijke foto.

Stap 1 Observatie: spiegeling van wolken in water, frisse groentinten, ruimte en weidsheid.
Stap 2 Lichtomstandigheden: vrij slecht, hard licht
Stap 3 Gemaakte keuzes: groothoek, zodat je erin wordt gezogen, polarisatiefilter, niet te laag standpunt. Vervolgens alles boven de horizon van het beeld afgesneden en de onderste helft van de foto ondersteboven gekeerd.
Het resultaat is een nieuw panoramisch beeld, waarbij je op het verkeerde been wordt gezet. Je eerste indruk is namelijk dat het op een echt landschap lijkt, maar als je even wat beter kijkt zie je dat het niet klopt. (EvU)
©entrum voor natuurfotografie